VZW Opdorp Het Middelpunt
Dries 40, 9255 Opdorp - info@hetmiddelpunt.eu


banner2

De naam van onze vzw "Opdorp het Middelpunt" verwijst naar de naam van ons dorp en naar het feit dat het geografisch middelpunt van Vlaanderen ook in Opdorp te vinden is. Dat bleek namelijk toen professor Van Der Waeteren van de faculteit Toegepaste Wetenschappen van de Katholieke Universiteit van Leuven aan zijn studenten de opdracht gaf om het geografisch middelpunt van Vlaanderen te bepalen. De berekeningen kwamen uit bij het uiterste hoekje van Oost-Vlaanderen, op het grondgebied van Opdorp, grenzend aan de provincies Vlaams Brabant en Antwerpen.

Ons dorp is bekend omwille van zijn " Dries". Dit is een Frankisch driehoekig plein, begroeid met gras en lindebomen en heeft een oppervlakte van 3,7 hectaren. Op 17 oktober 1998 plantten alle inwoners van Opdorp samen 102.019 ( ons dorp telde toen 2.019 inwoners ) narcisbollen als voorbereiding op en ter gelegenheid van het nieuwe millennium.
Dit dorpsplein is een beschermd monument en werd in 2006 door Radio 2 Oost-Vlaanderen uitgeroepen tot het " Beste Pleintje ".

Het woord "middelpunt" verwijst ook naar onze werking als vzw . Om de twee jaar organiseert ze namelijk een grote openluchttentoonstelling waarin we de beeldhouwwerken van kunstenaars uit binnen- en buitenland letterlijk in het middelpunt van de belangstelling plaatsen De tentoonstelling valt samen met de bloeiperiode van wat nu al honderdduizenden narcissen geworden zijn, waardoor natuur en cultuur op een schitterende wijze worden samengebracht. Meer hierover lees je op de website van www.lenteopdendries.be. Het is dan ook niet verwonderlijk dat er zeer vele bezoekers van einde en verre ons plein in die periode komen verkennen.

Op het einde van de lindendreef en op de punt van de driehoek staat onze parochiekerk, toegewijd aan de heilige Amandus. Oorspronkelijk was onze kerk een middeleeuwse Mariakapel, die in de 16e eeuw een Gotisch koor kreeg en in 1732 werd verheven tot de huidige parochiekerk. Sinds 1956 wordt ze beschermd als monument evenals de nabijgelegen pastorie. Oorspronkelijk was die pastorie een hofstede,die in 1733 haar huidige vorm kreeg.

De Capelderij, een kasteeldomein aan de Dries (Vekenstraat 1), functioneert nu als medisch pedagogisch instituut en als BUSO. Ze herbergt eveneens het heemkundig museum "Ter Palen" - www.terpalen.be Te midden van de bloemenzee van paasbloemen wordt er ook ieder jaar op de laatste of voorlaatste zondag van maart (cfr rubriek nieuws) een unieke, kleurrijke plantenmarkt georganiseerd, ook die kent van jaar tot jaar meer succes.

Hartelijk welkom in OPDORP zowel voor, tijdens als na de openluchttentoonstelling. Wij willen met onze vzw het werk van de feitelijke vereniging "Dries 2000", die reeds startte in 1998, verder zetten.

Op vorige edities waren onder anderen toenmalig minister van cultuur Joke Schauvliege en amerikaans ambassadeur Howard Gutman aanwezig.

035 2011 minister DSC05821047 2011 ambassadeur DSC06129

 

 

Opdorp, de Vrijheerlijkheid

Een dorp met geschiedenis, vlag en schild…

Wist u dat het geografische Middelpunt van Vlaanderen ook over een eigen vlag beschikt? Het “dorp van Oppa” of Opdorp, vrijgebied of vrije heerlijkheid met hoge rechtsmacht, afhankelijk van het land van Bornem, heeft immers een lange en rijke geschiedenis.

 vlag opdorpvlag opdorp

Deze geschiedenis gaat terug tot de 10e eeuw. Opdorp behoorde toe aan de kasteelheren van Gent. Na hen ging het over aan de Graven van Vlaanderen en in 1258 gaf Gwijde van Dampierre de leen aan Willem van Grimbergen van Assche, als dank voor bewezen diensten.

Naburig dorp Malderen behoorde ook toe aan de heren van Grimbergen, maar stond onder het gezag van de hertogen van Brabant. Dit had tot gevolg dat de inwoners van Opdorp te Malderen gedoopt en begraven werden. “De Opdorpenaren leefden als Vlamingen en stierven als Brabanders”.

De heerlijkheid van Marselaer – op het grondgebied van Malderen – was de bakermat van een adellijk en voornaam geslacht, dat een groot aantal lenen verwierf, waaronder Opdorp. Adriaan van Marselaer, heer van Opdorp streed in 1477 in de slag van Nancy. Zijn zoon Adriaan was schepen van Antwerpen in 1549 en zijn kleinzoon, eveneens Adriaan, bekleedde in 1594 hetzelfde ambt. Frederik van Marselaer, heer van Opdorp en zoon van Adriaan werd in 1618 tot de ridderstand verheven en was burgemeester van Brussel van 1623 tot 1643. Van de XVe eeuw tot in 1722 waren de heren Marselaer heren van Opdorp.

wapenschild opdorp

Paul-Frans Sproncholf, die gouverneur der Nederlanden was, volgde hem op en stierf als laatste mannelijke afstammeling van zijn geslacht in 1741. In de XVIIe eeuw was het zegel van Opdorp een zilveren schild met een geruite rechterschuinbalk uit 5 stukken van keel (= rood) van de familie van Marselaer.

Onder Willem I der Nederlanden werd later aan Opdorp (Besluit uit 1818) nog een tweede onderscheidend kenmerk toebedeeld. Het gemeentewapen van Opdorp zou voortaan bestaan uit een schild van lazuur, met een gouden weegschaal, vergezeld van een passer en een anker. De weegschaal staat symbool voor het recht dat aan de Opdorpse bevolking werd afgestaan: ‘noch de Graaf van Vlaanderen, noch de hertog van Brabant heeft zich in de toekomst aldaar met wat dan ook te bemoeien. Een volkstribunaal zal voortaan te Opdorp de wetten stellen en doen onderhouden.’ De passer staat voor een welomschreven gebied – Opdorp, het anker als zinnebeeld van de hoop en het blauwe veld als kleur van de trouw.

opdorp gemeentewapen

Het centrale driehoekige dorpsplein, de Dries, heeft al van in de middeleeuwen een functie van markt en vrijhandelsplaats voor de wijde omgeving en ook nu nog is er nog steeds een vermaarde jaarmarkt op de eerste maandag van juli. Het plein is trouwens met een oppervlakte van 3,7 hectare het grootste marktplein van België!

Tijdens de beeldententoonstelling wordt aan de inwoners en sympathisanten gevraagd om de vlag van Opdorp uit te hangen om het feestelijk karakter extra in de verf te zetten. De vlag wordt gedrukt op beperkte oplage en wordt verkocht via het bestuur van de vereniging.